Tusk uderza w aferę Orlenu i zapowiada rozliczenia. Premier apeluje też do Prezydenta
Ponura całość - kryptowaluty, paliwa i polityczne weta
Premier Donald Tusk podczas konferencji przed posiedzeniem Rady Ministrów odniósł się w ostrych słowach do publikacji dziennika Financial Times, który opisał jedną z najgłośniejszych afer związanych z działalnością spółki Orlen za czasów prezesury Daniela Obajtka. Według ujawnionych informacji koncern miał zostać narażony na stratę sięgającą 1,6 mld zł. Szef rządu nie krył oburzenia, podkreślając, że sprawa ma wymiar znacznie szerszy niż pojedyncza nieudana transakcja.
"Wszystko układa się w bardzo ponurą całość, bo oprócz tego magicznego trójkąta: kryptowaluty, brudne interesy na paliwach i PiS, dochodzą konsekwentne weta lub blokady ze strony Prezydenta"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier zapowiedział, że nieprawidłowości w funkcjonowaniu Orlenu z czasów poprzedniej władzy zostaną w pełni rozliczone. Zaapelował również do Prezydenta Karola Nawrockiego, aby ten nie blokował ustawy o podatku od nadzwyczajnych zysków firm paliwowych. Projekt ustawy został przyjęty przez rząd już drugi raz - pierwszy został skierowany do Trybunału Konstytucyjnego.
"Gwarantuję, że jeśli Prezydent wreszcie podpisze ponownie złożoną ustawę o nadzwyczajnych zyskach, natychmiast zrealizujemy kolejny etap CPN"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Szef rządu podkreślił, że środki pozyskane z podatku pozwolą po raz kolejny w tym roku obniżyć VAT i akcyzę na paliwa, co ma bezpośrednio przełożyć się na portfele kierowców. Rząd liczy, że tym razem Prezydent nie zdecyduje się na blokadę ustawy.
Skandal z wenezuelską ropą - 230 mln dolarów zaliczki bez paliwa
Afera opisana przez Financial Times dotyczy nieudanej transakcji zakupu wenezuelskiej ropy przez spółkę Orlen Trading Switzerland. Do transakcji doszło w czasie, gdy prezesem koncernu był Daniel Obajtek. Spółka wypłaciła pośrednikowi około 230 mln dolarów zaliczki na dostawy surowca, które ostatecznie w dużej mierze nie zostały zrealizowane. Według ustaleń dziennikarzy śledczych to właśnie kryptowaluty miały posłużyć jako narzędzie do przeprowadzenia tego brudnego interesu.
"Financial Times pisze o jednym z największych skandali w historii naszego kraju, a cały świat dowiaduje się o aferze Orlenu za czasów pana Obajtka. Straty państwa polskiego tylko w tej jednej sprawie to 1,6 mld zł. Okazuje się, że to właśnie kryptowaluty pomogły w realizacji brudnego interesu z paliwem. Dziwni pośrednicy, przekazanie pieniędzy bez gwarancji uzyskania paliwa"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier zwrócił uwagę na mechanizm, w którym pieniądze trafiały do bliżej nieznanych pośredników bez żadnego zabezpieczenia w postaci gwarancji dostaw. Nad śledztwami dotyczącymi Orlenu osobisty nadzór sprawuje Prokurator Generalny Waldemar Żurek. Część osób usłyszała już zarzuty, a niektórzy podejrzani ukrywają się przed wymiarem sprawiedliwości między innymi w Dubaju.
"Teraz rozumiem nerwowe zachowania urzędników Prezydenta i polityków opozycji. Dzisiaj łatwiej jest zrozumieć ich strach, bo wygląda na to, że w aferze Zondakrypto i tej paliwowej, możemy mieć do czynienia z siecią brudnych interesów, która ich przerosła"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Szef rządu zapewnił, że Polacy mają prawo znać prawdę o tej sprawie, dlatego informacje o śledztwie i jego postępach będą sukcesywnie przekazywane opinii publicznej. Sprawa ma charakter rozwojowy, a kolejne ustalenia mogą pojawiać się w najbliższych tygodniach.
Zaostrzenie kar za lekceważenie sygnalizacji na przejazdach kolejowych
Rada Ministrów przyjęła również projekt zaostrzający sankcje za wjazd na przejazdy kolejowe mimo czerwonego światła lub opuszczających się zapór i rogatek. Zmiany w prawie są odpowiedzią na narastający problem bezpieczeństwa na przejazdach oraz apele środowiska kolejowego. To także reakcja na niedawną katastrofę w Sokolnikach Suchych na Mazowszu, gdzie pociąg Intercity zderzył się z ciężarówką. W wypadku zginęła jedna osoba, a wiele zostało rannych.
"Zdaję sobie sprawę, że praca kierowców, szczególnie ciężarówek, jest bardzo wymagająca i trudna, ale nie możemy ryzykować ludzkim życiem, więc będę apelował o szybkie przyjęcie także tego zaostrzenia przepisów. I mam nadzieję, że wszyscy rozumieją potrzebę tych przepisów"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Kierowcy, którzy nie będą stosować się do przepisów, mają między innymi automatycznie tracić prawo jazdy na trzy miesiące. W najpoważniejszych przypadkach takie zachowania będą mogły zostać zakwalifikowane jako przestępstwo. Projekt został przyjęty podczas dzisiejszego posiedzenia Rady Ministrów, zgodnie z wcześniejszą obietnicą Premiera.
- Strata Orlenu w aferze wenezuelskiej ropy: 1,6 mld zł
- Zaliczka wypłacona pośrednikowi: około 230 mln dolarów
- Zysk netto Orlenu w pierwszym półroczu 2026 r.: niemal 16 mld zł, wobec niespełna 6 mld zł rok wcześniej
- Automatyczna utrata prawa jazdy za wjazd na czerwonym świetle: 3 miesiące
- Katastrofa w Sokolnikach Suchych na Mazowszu: jedna ofiara śmiertelna, wiele osób rannych
- Prokurator Generalny nadzorujący śledztwa: Waldemar Żurek
Co to oznacza dla mieszkańców Mysłowic i regionu?
Dla mieszkańców Mysłowic i całego województwa śląskiego sprawa Orlenu ma wymiar szczególnie konkretny. Koncern posiada na terenie regionu liczne stacje paliw oraz punkty obsługi, z których codziennie korzystają tysiące kierowców. Ewentualne obniżki VAT i akcyzy, które rząd chce sfinansować z podatku od nadzwyczajnych zysków, przełożą się bezpośrednio na ceny paliw na lokalnych stacjach - a to istotna informacja dla wszystkich, którzy dojeżdżają do pracy w Katowicach, Chorzowie czy Sosnowcu.
Zaostrzenie kar za lekceważenie sygnalizacji na przejazdach kolejowych to z kolei temat, który dotyczy bezpieczeństwa na trasach kolejowych przebiegających przez nasz region. W okolicach Mysłowic i sąsiednich miast znajduje się wiele przejazdów kolejowych, na których kierowcy nierzadko ignorują czerwone światło. Nowe przepisy mają ukrócić te niebezpieczne praktyki i zapobiec tragediom podobnym do tej w Sokolnikach Suchych. Dla lokalnych kierowców zawodowych oznacza to konieczność szczególnej ostrożności - utrata prawa jazdy na trzy miesiące to dla wielu z nich poważny cios finansowy.
Kwestia rozliczenia afery Orlenu to również pytanie o zaufanie do instytucji państwowych. Mieszkańcy Mysłowic, podobnie jak wszyscy Polacy, mają prawo wiedzieć, jak doszło do utraty 1,6 mld zł i kto ponosi za to odpowiedzialność. Prokuratura prowadzi śledztwo, a kolejne ustalenia będą przekazywane opinii publicznej.
Nadzwyczajne zyski firm paliwowych - co dalej z ustawą?
Rząd po raz drugi przyjął projekt ustawy przewidującej opodatkowanie nadzwyczajnych zysków przedsiębiorstw paliwowych. Ma to umożliwić finansowanie działań osłonowych dla kierowców i ograniczenie skutków wzrostu cen paliw. Pierwszy projekt został zablokowany przez Prezydenta Karola Nawrockiego, który nie złożył pod nim podpisu i skierował go do Trybunału Konstytucyjnego.
"Nikt już nie powinien mieć wątpliwości, że tę ustawę trzeba podpisać. To nie ludzie mają płacić za kryzys paliwowy, nie Polacy odpowiadają za wojnę na Bliskim Wschodzie. Nie mamy wpływu na politykę Donalda Trumpa, czy Putina"
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier podkreślił, że Orlen osiągnął w pierwszym półroczu 2026 r. niemal 16 mld zł zysku netto, wobec niespełna 6 mld zł rok wcześniej. Tak wysokie zyski koncernu są argumentem za tym, aby część nadzwyczajnych dochodów została przeznaczona na osłonę kierowców przed rosnącymi cenami paliw. Rząd czeka teraz na decyzję Prezydenta - jeśli podpisze ustawę, obniżki VAT i akcyzy mogą wejść w życie w trybie natychmiastowym.